Processing math: 100%

Translate

Sunday, June 15, 2014

Các dạng bất đẳng thức

Bài toán 1: Cho  là các số dương. Chứng minh rằng:
                                      
Lời giải:
     
Bất đẳng thức cần chứng minh tương đương với:
                              

                                           
                         
                        
Áp dụng bất đẳng thức AM-GM, ta có:
                  
                            
Bây giờ ta chỉ cần chứng minh:
                                
                            

                     
                   
Mặt khác, ta lại có:
                         
                             
Theo bất đẳng thức Cauchy Schawrz, thì
                                                            
Do đó, ta cần chứng minh:
                                
Bất đẳng thức này đúng vì:
                             
                                 
Bài toán được chứng minh.

Bài toán 2: Cho    là ba cạnh của tam giác. Chứng minh rằng:
                                                      
Lời giải: Để ý rằng:
                         
                                               
                                               
                                               
                                               
    Ta lại có:
                         
Từ đó, bất đẳng thức cần chứng minh có thể viết lại thành:
                         
Điều này tương đương với:
           
           
Sử dụng bất đẳng thức AM-GM, ta có:
       
           
Bây giờ, ta chứng minh:
  
suy ra 
                  
Do a, b, c là độ dài ba cạnh một tam giác nên:
                                                             (1)
Mặt khác, 
            
                                                              
                                                              
                         (2)
Từ (1) và (2), ta dễ dàng thu được đpcm.
Bài toán 3: (Việt Nam TST 2013) Tìm hằng số  nguyên dương lớn nhất thỏa mãn: Với mọi số thực dương  thỏa mãn  thì:
                                                   
Lời giải:
     Cho    và c=\frac{1}{x^2}, với , thay vào bất đẳng thức đã cho, ta được:
                                       
                                 
                                 
                                 
Cho   , ta có ngay    . Bây giờ, ta chứng minh   là giá trị cần tìm. Tức là:  
                                      
 Đặt 
 Không mất tính tổng quát,giả sử  . Xét hiệu:
                               
                             
                            
                            
  Do  và  nên  
                                                   
Sử dụng bất đẳng thức AM-GM, ta có:
                       
   Từ đây suy ra:
                                          
   Theo nguyên lí dồn biến, ta có ngay :
                                 
   Bài toán được chứng minh.
  Kết luận,  là giá trị cần tìm.  

Bài toán 4: Cho a, b, c là các các số không âm. Chứng minh rằng:
                                    \left (a+ b+ c \right)^5 \ge 27\left (a^2b+ b^2c+c^2a \right )\left (ab+bc+ ca \right)
Lời giải:
  Do tính thuần nhất của bài toán nên ta chuẩn hóa cho a+b+c=3. Khi đó, bất đẳng thức cần chứng minh trở thành: 
                                           27\left (a^2b+b^2c+c^a \right)\left (ab+bc+ca \right )\le 9
Không mất tính tổng quát, giả sử b là số nằm giữa ac. Khi đó:
                          c\left (c-b \right)\left (c-a \right)\ge 0\Leftrightarrow a^2b+b^2c+c^2a\le \left (a^2+ac+c^2 \right)
Bây giờ, ta cần chứng minh: 
             b\left (a^2+ac+c^2 \right)\left (ab+bc+ca \right) -9\le 0
Đặt x=ca, từ b=3-a-c, ta có:
   f(x)=b\left [(3-b)^2-x^2 \right]\left [b(3-b)+x \right]-9
        =-bx^2+\left (2b^3-9b^2+9b \right )x-b^5+9b^4-27b^3+27b^2-9\le 0
 Rõ ràng -b <0, Xét:
       
          = 9b\left (b^3-6b^2+9b-4 \right)
          = 9b\left (b-1 \right)^2\left (b-4 \right)
            
            
Do đó, ta có f(x)<0. Từ đây dễ dàng suy ra đpcm.

Bài toán 5: Cho a, b, c là các số dương. Chứng minh rằng:
                \sqrt{abc}\left (\sqrt{a}+\sqrt{b}+\sqrt{c} \right) +(a+b+c)^2\ge 4\sqrt{3abc(a+b+c)}
Lời giải:
Do tính thuần nhất của bài toán nên ta chuẩn hóa cho abc=1
Sử dụng bất đẳng thức AM-GM, ta có:
                         \sqrt{abc}\left (\sqrt{a}+\sqrt{b}+\sqrt{c} \right) \ge 3
 Chú ý tới bất đẳng thức quen thuộc sau: 3abc(a+b+c)\le (ab+bc+ca)^2
                                                                       \Rightarrow 4\sqrt{3abc(a+b+c)} \le 4(ab+bc+ca)
Bây giờ, ta cần chứng minh: a^2+b^2+c^2+3\ge 2(ab+bc+ca)
Sử dụng bất đẳng thức AM-GM, ta có: a^2+b^2\ge 2ab, c^2+1\ge 2c. Khi đó, ta cần chỉ ra:
                          2ab+2c+2\ge 2(ab+bc+ca)
                      \Leftrightarrow c(b-1)(a-1)\ge 0
Bây giờ, chú ý tới abc=1, theo nguyên lý Dirichlet tồn tại hai số hoặc cùng lớn hơn 1, hoặc cùng bé hơn 1, do đó, bất đẳng thức cuối cùng đúng.
Ta có đpcm.

No comments: